موردِ عجیبِ کلاغهای قیطریه!
ساعت ٩:٥٠ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٥/٤/۱٤  

کتابفروشی نشر چشمه قرار است امروز عصر مراسم جشن امضا برای کتاب «کلاغ‌های قیطریه» نوشته بهنوش بختیاری برگزار کند! آن هم بعد از چند سال از انتشار این اثر. کلا قصه‌ی این کتاب و ناشرش، عجیب شیر تو شیره! به بانک کتاب سایت خانه‌ی کتاب که سری بزنید و جستجوی اینترنتی هم داشته باشید و آرشیو اخبار خبرگزاریها را مرور کنید، در مورد ناشر این کتاب به نتیجه زیر می رسید:

چاپ اول: انتشارات نوح نبی،89

چاپ دوم: انتشارات سازوکار،94

چاپ سوم ; انتشارات چلچله،95

و حالا هم، جشن امضا: نشر چشمه

 وضعیت نشر این کتاب و نام نویسنده اش، آدم را کنجکاو می کند که ببیند قضیه چیست. آرشیو خبرگزاریها می گوید که در زمستان سال 89 انتشارات نوح نبی کتاب «کلاغ‌های قیطریه» را منتشر کرده است. گفتگوهایی هم با بهنوش بختیاری درباره اثرش انجام شده. و ظاهرا در صفحه اینستاگرامش هم نوشته که: « سال هشتادونه این کتاب را نوشتم و خیلی زود به چاپ دوم رسید... ..به دلیلی از ادامه چاپ انصراف دادم»(!)

بعد با خبر لغو پروانه نشر انتشارات نوح نبی مواجه می شویم(آذر90). در بانک کتاب سایت «خانه کتاب» هم دو رد و نشان  از اثر بهنوش بختیاری پیدا می شود کرد شامل:

 چاپ دوم- سال 94- انتشارات سازوکار. (جالب اینجاست که طرح روی جلد این چاپ دقیقا همان قبلیست)

چاپ اول- سال95- (البته منظورش چاپ اول ناشر جدید بوده است) انتشارات چلچله.

بگذریم...اصلا آیا این کتاب چه هست؟ مجموعه داستان است؟ توجه دارید که من از واژه «مجموعه داستان» برایش استفاده نمی‌کنم و صرفا عنوان کلی «کتاب» را مناسب می دانم!؟ چرا؟ پاسخش را در لابلای مصاحبه های خود نویسنده باید جست. بختیاری در مصاحبه ای می گوید: « ... نه استعداد فیلم نامه نویسی دارم و نه علاقه ای به آن. چون چیزی مثل فرمول برای نوشتنش دارد. داستان از بطن وجود آدم است و مثل یک چشمه زاینده است. اما در فیلم نامه نویسی باید دنبال تکنیک و فرمول و بالانس کردن موضوع بگردی و علاقه ای به این کار ندارم.» یعنی تصور ایشان از «داستان» چیزی بی قاعده و بی اصول و همین‌طور «دلی» و هردمبیل است. یعنی پدربزرگِ خدابیامرزِ من هم که کلی خاطره داشت برای تعریف کردن، اگر آنها را همینجور بی حساب و کتاب می نوشت، آن‌وقت می‌شد داستان نویس.

با وجود چنین نگاهی به داستان، انتظار دارید آن نوشته را بتوان داستان نامید!؟ من دو تا از هفت داستان (به زعم نویسنده اش) را خوانده ام. اصلا برای چاپ در کتاب مجموعه داستان، قابل قبول نیستند.

در سایت «گلستان ما» گزارشی مفصل از بازیگرانی که پا به عرصه ادبیات گذاشته اند تهیه شده که خواندنی است و به نظر می رسد تا حدزیادی منصفانه و درست و با تحقیق باشد. نویسنده آن گزارش درباره کتاب سرکار خانم بختیاری می نویسد: «مجموعه داستان «کلاغ های قیطریه» نوشته بهنوش بختیاری یکی از ضعیف‌ترین کتاب‌هایی است که در سال‌های اخیر به قلم بازیگران نوشته و منتشر شده است. این مجموعه بیانگر عدم آشنایی نویسنده با اصول داستان و داستان‌نویسی است. نویسنده در این کتاب گاهی تلاش می‌کند ماجرایی را روایت کند، گاهی در میانه‌ی روایت، دست به دامن توصیف می‌شود، گاهی بدون توجه به رابطه جملات، خیالبافی می‌کند. در کل می‌توان گفت بختیاری به عنوان نویسنده‌ی کلاغ‌های قیطریه، اصولا نه به دنبال قصه‌گویی است و نه شخصیت‌پردازی و نه حتی نوشتن داستان کوتاه! این اثر را در بهترین حالت می‌توان ملغمه‌ای از وب‌نگاری، دل‌نوشته، ماجرانگاری و خیال‌پردازی دانست. علاوه بر این ضعف‌های داستانی «کلاغ های قیطریه» که توسط نشر نوح نبی منتشر شده غلط‌های املایی فاحشی دارد که با گلایه بهنوش بختیاری همراد شد و قرار بود ناشر آن‌ها را اصلاح و کتاب دوباره به بازار وارد شود ولی این اتفاق نیفتاد. جالب است که خود این بازیگر مجموعه‌های طنز هم انتظار تعجب مخاطبان کتابش نسبت به نویسندگی‌اش را داشته چراکه در مصاحبه‌ای یکی از دلایلی که باعث شد تصمیم به داستان‌نویسی کند را به این صورت شرح داده است: «ما به عنوان یک بازیگر طنز متهم به ارائه کارهای سخیف و نازل می‌شویم و گاهی می‌شنویم که می‌گویند اینها حتی یک کتاب هم نخوانده‌اند. دلم می‌خواست آنها بدانند که یک بخش ما به ادبیات علاقمند است و لایه‌های درونی روح ما اهل مطالعه و تفکر است.» (پایگاه تحلیلی گلستان ما، شغل دوم هنرپیشه‌های ایرانی چیست؟)

 خب با این اوصاف از منی که برای معرفی داستان ایرانی به مخاطب کتاب‌خوان از هیچ تلاشی دریغ ندارم و مجله منتشر می کنیم و جلسات نقد و بررسی برگزار می کنم و از ظرفیت وبلاگ و صفحات و گروه‌های مجازی و ... نیز در جهت این هدف استفاده می کنم، انتظار نداشته باشید که در برابر خبر «جشن امضا»ی مجموعه داستانی که «مجموعه داستان» نیست، آن هم پس از چند سال و توسط نشر معتبر چشمه(!) چیزی ننویسم؛ که البته نوشتم...